मुंबई: शिवसेना ही केवळ एक राजकीय संघटना नाही, तर लाखो शिवसैनिकांच्या त्याग, निष्ठा आणि जनसेवेच्या भावनेतून उभी राहिलेली चळवळ आहे. या चळवळीचा खरा आत्मा कोणत्याही एका व्यक्तीत नसून प्रत्येक शिवसैनिकामध्ये आहे. हिंदुत्व, मराठी अस्मिता, जनसामान्यांचे प्रश्न आणि संघटनशक्ती या मूल्यांवर उभी राहिलेली शिवसेना आजही आपल्या कार्यकर्त्यांच्या बळावर पुढे जात असल्याचे समर्थकांचे मत आहे.
हिंदुहृदयसम्राट स्व. बाळासाहेब ठाकरे यांनी शिवसेनेची स्थापना करताना सर्वसामान्य शिवसैनिकाला केंद्रस्थानी ठेवले. त्यांच्या विचारांचा वारसा जपण्याची जबाबदारी प्रत्येक पिढीतील शिवसैनिकांवर आहे. बाळासाहेबांचे विचार, त्यांची कार्यपद्धती आणि जनतेशी असलेले जिव्हाळ्याचे नाते हेच शिवसेनेचे खरे बळ मानले जाते.
त्याचप्रमाणे स्व. आनंद दिघे यांनी स्वाभिमान, संघर्ष आणि जनसेवेची शिकवण दिली. वारसा केवळ नावाने किंवा चिन्हाने जिवंत राहत नाही; तो कार्यकर्त्यांच्या आचरणातून, जनतेशी असलेल्या नात्यातून आणि समाजासाठी केलेल्या कार्यातून पुढे जातो, हीच त्यांची शिकवण होती.
आज शिवसेनेची संघटनात्मक धुरा ना. एकनाथ शिंदे यांच्या नेतृत्वाखाली पुढे जात असल्याचे अनेक नव्या-जुन्या शिवसैनिकांचे मत आहे. त्यांच्या नेतृत्वाखाली पक्षाने राज्यभर संघटन विस्तारावर भर दिला असून ग्रामीण आणि शहरी भागात नव्या कार्यकर्त्यांना जोडण्याचे प्रयत्न सुरू आहेत. स्थानिक स्वराज्य संस्था, विकासकामे, जनसंपर्क आणि संघटनात्मक बांधणीच्या माध्यमातून पक्ष अधिक व्यापक करण्याचा प्रयत्न होत असल्याचा दावा त्यांच्या समर्थकांकडून केला जातो.
लोकशाहीमध्ये जनतेचा कौल हा सर्वोच्च मानला जातो. निवडणुकांतील यश, वाढता जनसंपर्क आणि कार्यकर्त्यांचा वाढता सहभाग यामुळे नेतृत्वावरील विश्वास अधिक दृढ होत असल्याचे राजकीय जाणकारांचे मत आहे. कोणत्याही राजकीय पक्षाची खरी ताकद त्याचे कार्यकर्ते आणि जनतेशी असलेले नाते यातच असते, आणि शिवसेनेच्या प्रवासातही हीच परंपरा कायम राहिली आहे.
शिवसैनिक हा केवळ पक्षाचा कार्यकर्ता नसतो; तो समाजातील प्रश्नांवर काम करणारा, संकटाच्या काळात लोकांच्या मदतीला धावून जाणारा आणि संघटनेचे विचार जनतेपर्यंत पोहोचवणारा महत्त्वाचा दुवा असतो. त्यामुळे “शिवसेनेचा आत्मा शिवसैनिकामध्ये आहे” ही भावना आजही असंख्य कार्यकर्त्यांच्या मनात जिवंत आहे.
आजच्या काळात विकास, रोजगार, शेती, पायाभूत सुविधा, महिला सक्षमीकरण आणि युवकांना संधी देणे ही शिवसेनेसमोरील मोठी आव्हाने आहेत. त्याचबरोबर संघटना अधिक बळकट करणे, ग्रामीण भागातील प्रभाव वाढवणे, शहरी मतदारांशी संवाद मजबूत करणे आणि विकासाभिमुख राजकारणाला प्राधान्य देणे हीदेखील काळाची गरज आहे. समर्थकांच्या मते, ना. एकनाथ शिंदे यांच्या नेतृत्वाखाली पक्ष या दिशेने वाटचाल करत आहे.
शेवटी, कोणत्याही पक्षाचा खरा वारसा केवळ नावात किंवा चिन्हात नसतो; तो कार्यकर्त्यांच्या समर्पणात, जनतेच्या विश्वासात आणि समाजासाठी केलेल्या कार्यात असतो. भगवा झेंडा हातात घेऊन समाजासाठी रस्त्यावर उतरलेला शिवसैनिक, संकटात धावून जाणारा पदाधिकारी आणि जनतेचा विश्वास जपणारा लोकप्रतिनिधी यांच्यामुळेच ही चळवळ टिकून आहे.
नेते बदलू शकतात, पदे बदलू शकतात, राजकीय समीकरणे बदलू शकतात; मात्र विचारांशी निष्ठा आणि जनतेशी असलेले नाते कायम राहिले, तर कोणतीही चळवळ अधिक सक्षमपणे पुढे जात राहते. तमाम शिवसेनाप्रेमी जनतेच्या मते, ना. एकनाथ शिंदे यांच्या नेतृत्वाखाली शिवसेना संघटनशक्ती, जनसंपर्क आणि विकासाच्या बळावर पुढील वाटचाल करत आहे.
शिवसेनेचा खरा आत्मा मराठमोळ्या, रांगड्या आणि सेवाभावी शिवसैनिकात आहे. तो आत्मा जिवंत असेपर्यंत शिवसेनेची वाटचाल अविरत सुरू राहील, असा विश्वास अनेक शिवसैनिक व्यक्त करतात.
