मुंबई: देशातील शहरी सहकारी बँकिंग क्षेत्राला आधुनिक, पारदर्शक आणि तंत्रज्ञानसक्षम बनवून जागतिक स्पर्धेसाठी सक्षम करण्यासाठी केंद्र सरकार कटिबद्ध आहे. **नॅशनल अर्बन को-ऑपरेटिव्ह फायनान्स अँड डेव्हलपमेंट कॉर्पोरेशन (NUCFDC)**च्या माध्यमातून छोट्या अर्बन को-ऑपरेटिव्ह बँकांनाही डिजिटल बँकिंग, सायबर सुरक्षा, क्लाऊड सेवा आणि आधुनिक तंत्रज्ञानाच्या सुविधा परवडणाऱ्या खर्चात उपलब्ध करून देण्यात येतील, अशी ग्वाही केंद्रीय गृह व सहकार मंत्री अमित शाह यांनी दिली.
NUCFDCच्या ‘शारदा सदन’ येथील नवीन कार्यालयाचे उद्घाटन अमित शाह यांच्या हस्ते झाले. यावेळी ते बोलत होते. कार्यक्रमाला मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस, उपमुख्यमंत्री एकनाथ शिंदे, केंद्रीय राज्यमंत्री कृष्ण पाल गुर्जर, केंद्रीय राज्यमंत्री मुरलीधर मोहोळ यांच्यासह सहकार क्षेत्रातील विविध पदाधिकारी व अधिकारी उपस्थित होते.
“भारताला समृद्ध बनवायचे असेल तर प्रत्येक भारतीयाला आर्थिकदृष्ट्या सक्षम करावे लागेल. स्वयंरोजगार आणि स्थानिक अर्थव्यवस्थेला बळ देण्याचे काम अर्बन को-ऑपरेटिव्ह बँका करू शकतात. सहकारातून समृद्धीचा हा प्रवास आता अधिक वेगाने पुढे नेण्याची वेळ आली आहे,” असे शाह म्हणाले.
सायबर सुरक्षेला सर्वाधिक प्राधान्य
सध्याच्या काळात बँकिंग क्षेत्रासमोरील तंत्रज्ञान आणि सायबर सुरक्षा ही मोठी आव्हाने आहेत. त्यामुळे NUCFDCच्या माध्यमातून डिजिटल बँकिंग, क्लाऊड सेवा, पेमेंट सिस्टीम, लोन ओरिजिनेशन, डेटा सुरक्षा तसेच सायबर सिक्युरिटी ऑपरेशन सेंटर (SOC) यांसारख्या सुविधा उपलब्ध करून दिल्या जाणार आहेत.
सायबर हल्ल्यांपासून अर्बन बँकांचे संरक्षण करण्यासाठी २४ तास देखरेख आणि तातडीचे मार्गदर्शन देणारी यंत्रणा उभारली जात आहे. महाराष्ट्रातील प्रत्येक अर्बन को-ऑपरेटिव्ह बँकेने या सायबर सिक्युरिटी ऑपरेशन सेंटरचा सदस्य व्हावे, असे आवाहनही शाह यांनी केले.
छोट्या बँकांनाही मोठ्या बँकांसारख्या सुविधा
आजचा ग्राहक तत्काळ आणि डिजिटल बँकिंग सेवांची अपेक्षा करतो. त्यामुळे अर्बन बँकांनी पारंपरिक बँकिंगपुरते मर्यादित न राहता आधुनिक तंत्रज्ञान स्वीकारणे गरजेचे आहे. मोठ्या बँकांकडे उपलब्ध असलेल्या सुविधा छोट्या अर्बन बँकांनाही कमी खर्चात मिळाव्यात, हा NUCFDCचा प्रमुख उद्देश असल्याचे शाह यांनी स्पष्ट केले.
कर्मचाऱ्यांचे प्रशिक्षण, संशोधन, आवश्यक सॉफ्टवेअर, डिजिटल फॉरेन्सिक क्षमता आणि व्यावसायिक मार्गदर्शन यासाठीही NUCFDCच्या माध्यमातून व्यवस्था केली जाणार आहे.
‘सहकारातून समृद्धी’ला नवी दिशा
अर्बन को-ऑपरेटिव्ह बँकांची भूमिका केवळ बँकिंग व्यवसायापुरती मर्यादित नाही. छोटे दुकानदार, व्यापारी, कुटीर उद्योग, महिला उद्योजक, स्थानिक व्यवसाय आणि मध्यमवर्गीय नागरिकांच्या आर्थिक गरजा पूर्ण करण्यात या बँकांचे महत्त्व मोठे आहे.
प्रत्येक बँकेने स्वतंत्रपणे डिजिटल तंत्रज्ञान आणि सायबर सुरक्षा यंत्रणा उभारण्याऐवजी शिखर संघटनेच्या माध्यमातून या सुविधा सामायिक स्वरूपात उपलब्ध झाल्यास खर्च कमी होईल. त्यामुळे छोट्या बँकांनाही अत्याधुनिक तंत्रज्ञानाचा लाभ घेता येईल, असे शाह म्हणाले.
८ ऑगस्टच्या दिवसाचे ऐतिहासिक महत्त्व
NUCFDCच्या नव्या कार्यालयाच्या उद्घाटनासाठी ८ ऑगस्ट हा दिवस निवडण्याचे महत्त्वही अमित शाह यांनी सांगितले. ८ ऑगस्ट १९४२ रोजी महात्मा गांधी यांनी ‘भारत छोडो’ आंदोलनाचा नारा दिला होता. त्याच ऐतिहासिक दिवशी देशातील प्रत्येक तालुक्यापर्यंत अर्बन को-ऑपरेटिव्ह बँकिंगचे सक्षम नेटवर्क पोहोचविण्याच्या उद्देशाने नव्या कार्यालयात प्रवेश होत असल्याचे त्यांनी नमूद केले.
महाराष्ट्रासोबत गुजरात, गोवा आणि कर्नाटक या राज्यांतील सहकारी बँकिंग क्षेत्राची ताकद एकत्रित केल्यास देशातील मोठ्या संख्येने अर्बन को-ऑपरेटिव्ह बँकांना आधुनिक सेवा उपलब्ध करून देता येतील, असा विश्वासही शाह यांनी व्यक्त केला.
अर्बन को-ऑपरेटिव्ह बँकांनी पारदर्शकता, आधुनिक तंत्रज्ञान, सायबर सुरक्षा आणि ग्राहकांचा विश्वास यांना केंद्रस्थानी ठेवून काम करावे. NUCFDCच्या माध्यमातून देशातील अर्बन बँकिंग क्षेत्राला जागतिक स्पर्धेसाठी सक्षम करण्याचे उद्दिष्ट आहे, असे अमित शाह यांनी स्पष्ट केले.